Sebilla

Wie zal zeggen hoe het was,
dat kleine, grote rampjaar ´42
waarin Berlijns geboefte
in ´t geheim almachtig
had besloten alle joodse burgers
uit te roeien, rücksichtslos,
hoe en waar dan ook.

Wie zal zeggen hoe het was,
toen zij op 4 november 18 werd,
de vader al maandenlang geleden
afgevoerd, en uit ´t ver gelegen
onbekende kamp van gas en as,
waar werken onbeschrijflijk was,
werd taal noch teken meer gehoord.

Wie zal zeggen hoe het was,
jarig zijn, alleen, in ´t holle huis,
nu ook de moeder weg in ´t hospitaal,
met slechts één langverwachte brief,
maar niet van vader, ´t kwam van dichterbij,
van hogerhand,  behelsde mee te komen
en te gaan de weg die vader eerder ging.

Waar was de ruimte om te schuilen,
van hoogbehuisde dokters, dominees
tot andere ambtelijke kringen, met kamers veel,
van herenboeren met hun grote schuren
tot keuterboeren met hun vele hokken?
Of was een star, naïef geloof en denken
sterker dan welk angstig voorgevoel?

Wie zal zeggen hoe het was,
die laatste blik op hospitaal
en eiland, ´t oude Rotterdam in puin,
Mokums drukke Joodse Schouwburg,
een laatste week in ´t Drentse kamp,
vóór ´t helse, bonkend sporen
drie dagen/nachtenlang in veewagons,
tot slot gedumpt voorbij de Arbeitsfreiheit.

Huppelend ging ik langs gesloten winkeldeur,
de geleende Goede Herder in hart en hand,
’t verving  gekregen vroeger snoepgoed,
en zweefde over lichte straatdijkklinkers:
de wereld was nog klein en feestelijk fijn,
het abc maar net begonnen,
op ´t xyz nog lang geen zicht.

Mijn zus Elisa, 9 dagen jonger slechts, probeerde,
althans dat ware dom naïef te hopen,
de vijand met haar charmes in te palmen,
Sebilla´s duister lot te keren, “aber NEIN!”
Na jaren kapten stoere knapen tijdelijk haar haren.
Mijn God, waar was Elisa´s God,
en waar Sebilla´s Jahwe?

Wie zal zeggen waar Zij waren …